Proboszcz - powstaniec

W najbliższą niedzielę 24 stycznia w kazimierskiej Farze odbedą się uroczystości poświęcone 153. rocznicy wybuchu powstania styczniowego połączone z odsłonięciem tablicy upamiętniającej postać ks. Mateusza Serwińskiego (1816 – 1920).

Niewiele o nim wiadomo – jak pisze w artykule „Trzydziestu jeden sprzed stu dziewięciu lat” Kazimierz Parfianowicz. – Kiedy jako administrator obejmował parafię kazimierską po śmierci ks. Ignacego Pełczyńskiego miał 45 lat. Było to dokładnie 10 czerwca 1861 r. Taką przynajmniej datę nosi zachowany w Archiwum Kościoła Farnego protokół zdawczo – odbiorczy akt i metryk kościelnych, na mocy którego przejął oficjalnie archiwum farne. Ksiądz Mateusz Serwiński. Urodzony w roku 1816. Wyświęcony w 1840 r. jako dwudziestoczterolatek. Do Kazimierza przyjechał jako człowiek utytułowany – był honorowym kanonikiem lubelskim i kaliskim.

- Ruch – wspomina o wybuchu powstania styczniowego w Kazimierzu czołowy przedstawiciel polskiego pozytywizmu Aleksander Świętochowski, którego ojciec Feliks w tym samym co ks. Serwiński roku zjechał z rodziną do Kazimierza, gdzie objął stanowisko nauczyciela szkoły elementarnej – rozpoczął się w Kazimierzu 22 stycznia w czwartek. […]Nazajutrz pierwszy rozlew krwi.

Czternastoletni w tym czasie autor wspomnień w powstaniu udziału jednak nie brał na wyraźny zakaz ojca. Z tym „ruchem” związał się natomist 47 letni ksiądz kanonik – zapewne – jak przypuszcza Kazimierz Parfianowicz – w charakterze kapelana oddziałów powstańczych, które liczyły wówczas 1160 ochotników. Z samego tylko Miasteczka Kazimierz Parfianowicz podczas wieloletniej kwerendy naliczył 39 osób różnych stanów i zawodów. Ich nazwiska upamiętnia wystawiona dwa lata temu płyta na starym cmentarzu między Zamkiem i Farą.

 - Wśród nieprawomyślnych duchownych z tego regionu na pierwsze miejsce wysunął się proboszcz ks. Mateusz Serwiński – pisze Sławomir Pać w książce „Powiśle Puławskie w Powstaniu Styczniowym 1863”. – Pełnił w tym miasteczku funkcję cywilnego naczelnika powstańczego. Władze carskie nie bez podstaw zarzucały mu zbieranie środków pieniężnych na urządzanie szpitala dla rannych powstańców w Kazimierzu, a także pomoc dla wdów i sierot po poległych. Za swoją działalność patriotyczną został zesłany do Tobolska.

Parafię kazimierską przejął po nim – już 1 marca 1964 r. – kolejny administrator – ks. Ludwik Mech, dotychczasowy wikariusz kazimierski.

Ksiądz Serwiński do Kazimierza już nie wrócił – jak pisze we wspomnianym artykule Parfianowicz –  mimo że przeżył i powstanie, i zsyłkę. Zmarł w 1920 r. Bursztynie niedaleko Lwowa.

Właśnie tej postaci – księdza Mateusza Serwińskiego – duchownego, który aktywnie wsparł powstanie – poświęcono tablicę pamiątkową w formie pękniętego krzyża autorstwa rzeźbiarza Bogdana Markowskiego, która zostanie uroczyście odsłonięta podczas uroczystości niedzielnych 24 stycznia po mszy świętej w Farze o godz. 12.00.

Uroczystościom upamiętniającym 153. rocznicę wybuchu powstania styczniowego towarzyszyć będzie coroczna przysięga młodych strzelców Nadwiślańskiego Legionu Strzeleckiego, którzy do Kazimierza przychodzą co roku pieszo z Puław upamiętniając w ten sposób przyłączenie się do powstania studentów z Instytutu Politechnicznego i Leśnego w Puławach.

Postać księdza kanonika Serwińskiego przybliży podczas spotkania w Wozowni Kazimierz Parfianowicz, który od lat 70 ubiegłego wieku działa w Kazimierzu na rzecz upamiętniania kolejnych rocznic powstania styczniowego.

Literatura:
1. Sławomir Pać, Powiśle Puławskie w Powstaniu Styczniowym 1863, Stowarzyszenie „Przeszłość – Przyszłości”, Puławy 2013.
2. Kazimierz Parfianowicz, Trzydziestu jeden sprzed stu dziewięciu lat w: Sławomir Pać, Powiśle Puławskie w Powstaniu Styczniowym 1863, Stowarzyszenie „Przeszłość – Przyszłości”, Puławy 2013.

 

Skomentuj


Mapa

Zabytki

Kościół Farny


Zobacz także

Najbliższe oferty specjalne

Przyszłości nie przepowiadamy, ale możemy pomóc Ci zorganizować niezapomniany wyjazd Andrzejkowy. Sprawdź naszą ofertę noclegową przygotowaną specjalnie na Andrzejki 2020.
Zaplanuj razem z nami świąteczny wyjazd do dowolnego miejsca w Polsce. Poznaj oferty specjalne noclegów na Wigilię i Boże Narodzenie 2020.
Pokaż stopkę