Wprowadzenie do świata Łemków

zobacz więcej (7)

Dzięki Pardes Festival mieliśmy niepowtarzalną okazję, by wyruszyć w podróż śladami Łemków. Historia, tradycja i kultura – wszystko to omówione zostało podczas cyklu wydarzeń poświęconych problematyce dziedzictwa kulturowego Łemków w Polsce.

Program Pardes Festival koncentruje się na tradycji i kulturze żydowskiej, jednak co roku przygotowywany jest także cykl wydarzeń poświęconych wybranej mniejszości etnicznej albo narodowej zamieszkującej współczesną Polskę. W poprzedniej edycji przybliżano historię Ormian, zaś w tym roku wyruszyliśmy w podróż śladami Łemków, a dokładniej tradycji i kultury łemkowskiej, która stała się ważnym elementem krajobrazu kulturowego Polski.

Jednym z punktów w programie była prezentacja multimedialna przygotowana przez dr hab. Andrzeja A. Ziębę  z Uniwersytetu Jagiellońskigo w  Krakowie. W Kazimierskim Ośrodku Kultury, Promocji i Turystyki mieliśmy niepowtarzalną okazję uczestniczyć w wprowadzeniu do świata Łemków. 

- Opowieść o Łemkach nie będzie zbyt dowcipna i żartobliwa, jak wprowadzenie w świat Ormian z tamtego roku – mówi dr hab. Andrzej A. Zięba, zapowiadając prezentację. – Bo historia Łemków jest bolesna. Jest bolesna przez wieki, a szczególnie przez wiek XX. I jeżeli nawet pojawia się w niej nuta radości, to jest to „radość boląca”.

 

Łemkowie od wieków mieszkają na północnych stokach Karpat. Podlegają polskiej administracji, uczęszczają do polskich szkół, a nawet częściowo należą do Kościoła katolickiego. Mieszkają w różnych częściach Polski współtworząc zarówno naukę, jak i kulturę polską.

 

Niestety historia Łemków nie oszczędzała. W 1945 roku sporą część ludności przesiedlono razem z Ukraińcami do ZSRR. Jedni wyjechali dobrowolnie, gdyż w wyniku walk o Przełęcz Dukielską utracili swoje majątki. Innych zmuszono.

 

- Nazwa „Łemkowie” została upowszechniona dopiero  w XIX wieku, odróżniająca Rusinów, którzy mieszkali w Karpatach – mówi dr hab. Andrzej A. Zięba. – I tak się dziwnie złożyło, że jednocześnie we Lwowie w 1860 roku ukazywały się artykuły na temat Łemkowszczyzny, w których uczeni upowszechniali nazwę „Łemko”. W Krakowie sfotografowano wtedy pierwszego Łemka i w ten właśnie sposób udokumentowano jego strój, wygląd i tożsamość.

W 2005 roku na mocy Ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz języku regionalnym Łemkowie zostali uznani za jedną z czterech mniejszości etnicznych w Polsce.  Jest to pierwsze oficjalne, prawne wydzielenie Łemków jako osobnej grupy a tym samym wyraźne rozróżnienie od ludności ukraińskiej, którą ta sama ustawa uznaje za jedną z dziewięciu mniejszości narodowych w Polsce.

 

Skomentuj



Zobacz także

Najbliższe oferty specjalne

Weekend listopadowy 11-12 listopada 2020 to dobry moment na krótki wypad za miasto. Zrelaksuj się w jednym z naszych obiektów. Zobacz oferty specjalne przygotowane na ten czas.
Przyszłości nie przepowiadamy, ale możemy pomóc Ci zorganizować niezapomniany wyjazd Andrzejkowy. Sprawdź naszą ofertę noclegową przygotowaną specjalnie na Andrzejki 2020.
Pokaż stopkę