Ołtarz Grobu Pańskiego 2016

Skomentuj (28)

zobacz więcej (10)

Tradycyjnie, jak co roku w Kościele św. Anny w Kazimierzu Dolnym przygotowany został ołtarz Grobu Pańskiego. Autorem instalacji jest dr Jarosław Janowski.

Ołtarz Grobu Pańskiego w Kościele św. Anny jest w Kazimierzu tradycją zapoczątkowaną w poprzednich stuleciach przez historyczną Fundację św. Anny dla Starców i Kalek.

- Tradycja urządzania wielkopiątkowych Grobów Pańskich pochodzi z X wieku, a jej genezę należy upatrywać w liturgicznej inscenizacji Depositio Crucis (złożenie krzyża) – pisze Romana Rupiewicz. – Przez stulecia ten liturgiczny obrzęd wielkopiątkowy ulegał licznym przeobrażeniom, przybierając postać od symbolicznej do figuralnej. I tak z żywotów augsburskiego biskupa Ulryka z Augsburga (zm. 973 r.) dowiadujemy się, że w Wielki Piątek uroczyście wnosił on hostię do kościoła św. Ambrożego, po czym nakrywał kamieniem, aby w wielkanocny poranek procesyjnie odnieść ją do kościoła św. Jana Chrzciciela. W kolejnych stuleciach hostię zastępowano krzyżem, unaoczniając przy tym tumbę grobową, czasem budując cyborium, używając do dekoracji zasłon, świec i kwiatów.

W Kazimierzu od ponad 15 lat ołtarz Grobu Pańskiego urządzany jest co roku w Kościele św. Anny, w miejscu odwiedzanym zarówno przez mieszkańców, jak i turystów, szczególnie w okresie Świąt Wielkiej Nocy, kiedy w kościele urządzana jest instalacja grobu. Jest to wydarzenie religijne, ale także artystyczne.

- Po liturgii Wielkiego Piątku w uroczystej procesji ze świecami Ciało Chrystusa w monstrancji przenoszone jest do kościoła pw. św. Anny. Tam wierni w stworzonej atmosferze intymności, w oderwaniu od zgiełku święcenia pokarmów, w absolutnej ciszy, mogą podczas indywidualnej modlitwy i kontemplacji przeżywać historię Wcielenia i Zbawienia aż do czasu Wigilii Paschalnej. Przestrzeń Kościoła pw. św. Anny staje się grobem, której centrum stanowił Najświętszy Sakrament. Instalacje zmieniają wyraz świątyni.

Autorami Grobów Pańskich przygotowywanych w kościele św. Anny byli m.in. Leszek Mądzik, Romuald Kołodziej czy Dobrosław Bagiński. Jednak tradycję tą zapoczątkował dr Jarosław Janowski – artysta, plastyk i filozof, który już kilkakrotnie tworzył instalacje w Świętej Annie. W tym roku również.

Co tym razem zobaczymy w kościele św. Anny? Jak będzie wyglądał Grób Pański?

Co roku instalacja Jarosława Janowskiego wygląda inaczej. Jednak wszystkie dotychczas zrealizowane łączą poszczególne elementy. Dominantą kazimierskich Grobów Pańskich jest gipsowa figura Chrystusa umieszczana zawsze w centrum kościoła. To postać martwego Mężczyzny, która bardzo sugestywnie przenosi nas w nastrój grobu – śmierci. Obok znajdują się świecie symbolizujące z jednej strony odejście, śmierć, z drugiej – życie, które się nigdy nie kończy. Kolejna rzecz to monstrancja okryta białym welonem, będącym symbolem obecności Boga żywego i zmartwychwstania.
Wszystkie te elementy powtarzają się w corocznych instalacjach, jednak nie oznacza to, że Grób Pański co roku wygląda tak samo. Zdecydowanie nie. Wierni przekraczający wrota kościoła podczas Świąt Wielkiej Nocy nigdy nie mogą być pewni co do tego, co zobaczą wewnątrz świątyni.  Wejście do Grobu Pańskiego dla wielu z nas jest oczekiwanym wydarzeniem. Skłania do refleksji nad życiem, nad sobą, nad światem i nad celem, do którego zmierzamy…

Jak pisze Romana Rupiewicz, sztuka sakralna ma sens tylko wtedy, gdy jest tworzona specjalnie dla potrzeb sprawowania liturgii. Dlatego też instalacje w swym założeniu miały służyć adoracji Najświętszego Sakramentu. Pokazane za pomocą sztuki autorskie instalacje mają za zadanie służyć wiernym w doświadczaniu wiary.

- W obecnym świecie istnieje potrzeba kontemplacji śmierci i tajemnicy grobu – pisze Romana Rupiewicz. – W Kościele św. Anny wierzący i niewierzący przybywając na adorację, fizycznie zmagają się z ciszą, zimnem i mrokiem nocy, przychodzą do grobu specjalnie na spotkanie z Bogiem. Prawdziwe i dobrze pojęte piękno sztuki budzi respekt, uwielbienie dla Boga, wzywa do podjęcia duchowego dialogu w przestrzeni podświadomości.

Porządek Triduum Paschalnego w kazimierskiej Farze

Wielki Piątek  25 marca (obowiązuje post ścisły)


godz. 15.00 – Koronka do Miłosierdzia Bożego rozpoczynająca nowennę przed Uroczystością Niedzieli Miłosierdzia Bożego.
godz. 16.00 - Droga Krzyżowa ulicami miasta.
godz. 18.00 - Liturgia ku czci Męki Pańskiej, adoracja Krzyża, przeniesienie Pana Jezusa do Grobu Pańskiego w kościele świętej Anny i rozpoczęcie adoracji. 
godz. 24.00 - „Ciemna Jutrznia”, która zakończy nocną adorację przy Grobie Pańskim.

•    Wielka Sobota 26 marca

godz. 9.00 – 16.00 – Poświęcenie pokarmów w Kościele Farnym co pół godziny. Tradycyjnie poświęcenie pokarmów w terenie wyznaczonymi trasami.
godz. 17.00 uroczyste Nieszpory kończące Triduum Paschalne.
godz. 22.00 - Liturgia Wigilii Paschalnej (najważniejsza liturgia w roku kościelnym):
- błogosławieństwo ognia i paschału,
- Orędzie Paschalne,
- Liturgia Czytań,
- udzielenie i odnowienie sakramentu chrztu św.
Prośba o przyniesienie świec.

•    Wielka Niedziela 27 marca

Msze Św. o godz.: 6.00, 10.30, 12.00, 18.00. O godz. 17.00 uroczyste Nieszpory kończące Triduum Paschalne.

•    Poniedziałek Wielkanocny 28 marca

Msze św.  godz. 9.00, 10.30, 12.00 i 18.00 (Kościół Farny)
godz. 12.00 - strażacki lany poniedziałek na Rynku

Źródło:  Romana Rupiewicz,  Autorskie Ołtarze Grobu Pańskiego jako świadectwo wiary. Współczesne instalacje z kościoła pw. św. Anny w Kazimierzu Dolnym, [w:] Fides ex Visu, red. Ryszard Knapiński, Aneta Kramiszewska, wydawnictwo KUL, Lublin 2011, s. 99-109


Fot. Z archiwum Romany Rupiewicz

 

Skomentuj


Dodane komentarze (13)

  • Ulka-Kazimierz
    Czuję, ze odbieram chleb @Pijanemu znad Grodarza, bo komentuję tu wszystko pod rząd ;-) Ale byłam, widziałam, więc się wypowiem :-) Grób Pański w Świętej Annie to rzeczywiście wydarzenie (zresztą jak zwykle). Żałuję, że widziałam to tylko w pełnym słońcu, że nie byłam tam w Wielki Piątek. Chrystus uchwycony w momencie zmartwychwstania. Mistyczne przeżycie.
    • pijany znad Grodarza
      Coś Ty. Pisz śmiało, byleś dat nie myliła. To Twoje : " Chrystus uchwycony w momencie zmartwychwstania" bez stosownego : " " wiele tłumaczy.
      ps. skomentuj informacje o ukrzyżowaniu katolickiego duchownego przez islamistów.
  • Iza
    Piękne groby, piękna sztuka... mistyczne przeżycie. Zdjęcia i tak nie oddają doświadczenia w realu.
    • Art Fines
      a gdzie to pani studiowala historie sztuki, ze taki expert? ...piekna sztuka... tak mozna powiedziec rozumi pani na widok pewnego organu...a moze nie przy swietach na portalu; w kazdym razie umiejetnosc zestawiania prawidlowych przymiotnikow z wlasciwymi rzeczownikami swiadczy o poziomie wyksztalcenia czy wiedzy, prosze zatem nie silic sie mowic o sztuce. A co tam w mglu sie ostatnio omawialo?
    • Anonim
      Drogi Art Fines
      Poziom kultury osobistej , brak szacunku i sposób atakowania osób o odmiennych poglądach w twoich wypowiedziach świadczy raczej o twoim braku wykształcenia akademickiego. Z tymi brakami wiązał bym poziom twojej frustracji bijącej ze wszystkich twoich wypowiedzi na tym forum. Niektóre z twych wywodów są na dodatek zupełnie niespójne logicznie. Wato też zainstalować polskie znaki na komputerze to wymaga odrobinę wiedzy ale już nie koniecznie akademickiej.
  • Brzoza kazimierska
    Panie Jarku, piękny grób w tym roku jest w św. Annie, i w poprzednich latach także świetne instalacje. Wszyscy moi znajomi i rodzina się zachwycają. Pomagają one w przeżywaniu wiary, w spotkaniu Boga... dziękuję. Dla każdego wierzącego to wielkie przeżycie.
    • hehehe
      hehehe, banialuki roku, I jak spotkanie z osoba imieniem Jahwe? Pogadaliscie? (a po jakiemu, malo prwdopodobne abyscie znali hebrajski czy aramejski), Wyobraznia uciska wam czaszke? Po wizualizacjach urojen glosy slyszycie, natychmiast prosze sie udac do psychiatry...
  • Art Fines
    Panie doktorze z gor autorze, cale nieporozumienie polega na tym, ze brzoza wywodzi sie z innego obszaru przyrodniczo-geograficznego i kregu kulturowego niz mitologia semicka, na ktorej zbudowano reformacje religi mojzeszowej zwanej chrzescijanstwem,. Powoluje sie pan na pojecie ... sily krzyza..., ktora to sile ma broza wzmocnic ( w jakim celu?) Dla kadego inteligentnego czlowieka znajacego historie i rozumiejcego procesy ewolucji stosunkow spolecznych krzyz to symbol zniewolenia i nic dobrego. 3 religie pustynne -zakaly cywilizacji ludzkiej istnieja tylko po to by DOBRZY LUDZIE MOGLI CZYNIC ZLO, ZLI I TAK BEDA. Zatem podtrzymuje teze, iz lasi sie pan do wladz swieckich i sakralnych by wypelnic swoje prywatne zyciowe ambicje jako dekorator rzeczywistosci. Sztuka panie doktorze to operowanie symbolami na 3 poziomach percepcji kontestujacymi zastana rzeczywistosc, a nie dekorowanie jej. (M.Aniol maluja kaplice sektynska obalal kilka tabu wspolczesnej mu rzeczywostosci). Wracajac do instalacji, rok po katastrofie brzoze przywiazno do wizualizacji religi smolenskiej, czy to pan zauwazyl czy nie, wiec w odbiorze tak sie bedzie postrzegac, a autora za koniunktruraliste.
    • Kolo
      Wodać że nie rozumiesz tej sztuki boś człowiek niewierzący. Ale wszystko przed tobą... życzę ci wiary z Zmartwychstałego Jezusa
    • anonim
      Niezły bełkot
    • Ulka-Kazimierz
      @Art Fines, pisząc, cytuję: "Wracajac do instalacji, rok po katastrofie brzoze przywiazno do wizualizacji religi smolenskiej, czy to pan zauwazyl czy nie, wiec w odbiorze tak sie bedzie postrzegac, a autora za koniunktruraliste." (pisownia oryginalna) sugerujesz w takim razie, że jeżeli brzoza pojawiła się w instalacji z 2012 r. to znaczy, że autor przewidział katastrofę smoleńską? ;-)
      Secundo: co z tego, że "brzoza wywodzi sie z innego obszaru przyrodniczo-geograficznego i kregu kulturowego niz mitologia semicka"? To, że ona jest przy grobie Pańskim pokazuje, ze chrześcijaństwo wrosło w naszą słowiańską, nie tylko polską kulturę.
    • pijany znad Grodarza
      @ Ulka. A, było to w roku 2010.
      @ Kolo. Niby racja. Toć wiara czyni CUDA tj. cÓdeńka
    • Ulka-Kazimierz
      Fakt, 2012 był już po katastrofie. Przepraszam.
  • brakujący rozum drugi sort
    Mimo moich lat,studiów,nie potrafię pojąć o co chodzi ..autor pisze o sielance w Rosji,bajce dla dzieci....Przepraszam,ale dla mnie,w kontekście grobu,to jakieś brednie.

    "król jest nagi"

    Skoro tak dobrze rozumiesz o co chodzi,podziel się ze mną/nami rozumem którego mi/nam brakuje.
    • victus
      "brakujący rozum drugi sorcie": chodziło oto że różne rzeczy zależnie od kontekstu można różnie odczytać. I dla różnych ludzi w różnym czasie i miejscu mogą mieć różne znaczenie. Te cztery lata a zwłaszcza ostatnie kilka miesięcy wiele zmieniły w naszych głowach. "Z Kazimierza" przytoczył inne znaczenia tego co zobaczył. Źle jest jak komuś wszystko z jednym się kojarzy...
      Czy widziałeś to na żywo? Zdjęcie wiele zmienia, środek przekazu jest przekazem.
    • anonimowo
      te studia to chyba na politologii
  • anonim
    Groby mamy piękne, wyjątkowe. Tym, którym brakuje rozumu by to pojąć, docenić należy współczuć. Oczywiście w duchu Wielkiej nocy warto im poświęcić choć jedną zdrowaśkę.
  • Z Kazimierza
    Drzewo przede wszystkim jest znakiem krzyża Chrystusa. Mozna też dodać, że w polskiej tradycji brzozy są metaforą żołnierskiego losu. Od wczesnego średniowiecza, brzoza była symbolem kary, ponieważ z jej gałązek wyplatano rózgi do chłostania i wykonywano rzymskie fasces. Grób jest bardzo piękny, pokazuje potęgę krzyża, jego wielkość.
  • Daks.
    Wszędzie tandetna polityka,brzoza (tym razem nie złamana),została wciśnięta do kościoła.Rodzi się nowa sekta.
  • anonim
    Hejtowaniem stety zajmuje się najgorszy sort lemingów i wszelkiej maści badziewia istot zwanych ludźmi.Pajac taki mając pozorną pewność anonimowości ulewa żółci lejąc pomyje na każdego.To jeden ze sposobów terapii, średnio skuteczny.
  • Jarosław Janowski
    Nie jestem żadnym dr bo nikogo nie leczę. To zdjęcie jest z 2012 roku a wtedy była inna władza, a brzoza mimo, że był to już "postkatastrofizm" nie kojarzyła się jedynie z "pancerną brzozą". Nikt z widzów z którymi rozmawiałem nie miał takich skojarzeń. Mówili że to jest jak cmentarz najwyżej przywoływali powstańców itp. Pokazuje to jedynie jak czas w którym żyjemy wpływa na odbiór znaczeń. Absolutnie brzydzę się mieszaniem jakichkolwiek aktualności ze sprawami sakrum i jeśli to ktoś tak odczytuje to jest mi bardzo przykro.
    Źle, że tą brzozę w naszej świadomości tak zredukowały media i polityka. Brzoza ma dość bogatą symbolikę nie będę jej tu przywoływał. Powiem tyle że np. w Rosji kojarzy się z sielanką wsią i trochę to takie drzewo z bajki dla dzieci.
    Strażacy byli w Kazimierzu przy grobie "od zawsze" i tego nie zmienimy i nie jest to element kreacji.
    Podpis redakcji mylnie sugeruje że jest to grób pański z 2016
    Do Pijanego: ja nie mieszkam w Wikipedii tylko na Górach
    • pijany znad Grodarza
      "Nie jestem żadnym dr bo nikogo nie leczę. " hmm. Sadzilem, że wyżej nizli MAGISTER, atu zaprzeczenie. W takim razie.
      Panie Jarosławie. Powstańcy styczniowi faktycznie kojarza sie z brzoza, ale wyłacznie z KRZYZEM, a tu ?.
      Pisze Pan, że instalacja ta w roku 2012 NIKOMU nie kojarzyła sie ze Smoleńskiem. Mnie, aż NAD WYRAZNIE. Dzisiaj PRAWDZIWI ARTYŚCI np. p. Zelnik pisza, jak to za komuny oszukiwali cenzurę. PodejrzewaM, że Pan w anno domini 2012 zachował sie PODOBNIE, ale żeby i dzisiaj do tego wykorzystywać OŁTARZ ?
    • Zdzisław Król
      To kojarzenie brzozy i smoleńska to chyba czysta głupota. Wiem, że nie każdy zna się na lotnictwie i może uwierzyć w dyrdymały Macierewicza i jego pseudo profesorów lecz tak blisko macie do Dęblina i pracujących tam wysokiej klasy specjalistów lotniczych którzy wyjaśnią w prosty sposób co dzieje się w zetknięciu statku powietrznego z drzewem czy nawet ptakiem, a nie szukanie na siłę przyczyn innych nisz nieszczęśliwy wypadek.
  • koos
    O Boże !................co "ałtor" miał na myśli ?????? czy to aluzja do religii smoleńskiej ?
    • Art Fines
      juz nie wiadomo - who is who? czy Jezus prezydentem, czy prezydent Jezusem..., wiadomo za to - what is what? panu doktorowi profesura sie chyba marzy wiec lasi sie delikatnie przez "sztuke" do sierioznej wladzy, hehehehe
  • obserwator oczny
    a po jakiego ci strazacy na strazy? co maja gasic? - zapaly tworcze czy exstazy religijne? pan doktor sie wypowie, tu wiecej gadania niz sztuki, a wazny element pominiety...
    • Art Fines
      strazacy byli pod reka, stad wzieci; dobrze, ze w Kaziku nie ma szkoly celnikow...
  • pijany znad Grodarza
    Dlaczego BRZOZY . ? / pieńki/ i leżący, / Chrystus/?" "
    ps. szukalem na Wikipedii dr Jaroslawa Janowskiego. Jest Ich wielu. Który z nich.

Mapa

Zabytki

Kościół św. Anny


Zobacz także

Najbliższe oferty specjalne

Weekend listopadowy 11-15 listopada 2021 to dobry moment na krótki wypad za miasto. Zrelaksuj się w jednym z naszych obiektów. Zobacz oferty specjalne przygotowane na ten czas.
Przyszłości nie przepowiadamy, ale możemy pomóc Ci zorganizować niezapomniany wyjazd Andrzejkowy. Sprawdź naszą ofertę noclegową przygotowaną specjalnie na Andrzejki 2021.
Pokaż stopkę